planetweb.nl - een actuele nieuwssite over sterrenkunde, de planeten en de ruimtevaart.

Twee exoplaneten in botsing?

Door Olaf van Kooten op 10 januari 2008 | Gearchiveerd in Exoplaneten | Bron: astrostart |

Eén van de meest merkwaardige exoplaneten die aan de wetenschap bekend zijn is wellicht het resultaat van de botsing en samensmelting van twee planeten. De exoplaneet in kwestie in staat bekend als 2M1207B en draait rondom een bruine dwergster. Astronomen verbazen zich al langer over het mysterieuze object, aangezien de combinatie van eigen- schappen die bij de planeet zijn waargenomen natuurkundig onmogelijk lijken te zijn.

De exoplaneet 2M1207B heeft een temperatuur, leeftijd en helderheid die volgens de huidige modellen van planeetvorming onmogelijk zijn. Enkele astronomen zijn toen tot de conclusie gekomen dat een uitzonderlijk vreemd object ook een uitzonderlijk vreemde verklaring vereist. De titanische botsing tussen twee planeten zou in staat kunnen zijn om de waargenomen eigenschappen van 2M1207B te verklaren.

Opname van de bruine dwerg 2M1207A (rechts) en
zijn begeleider 2M1207B (links). De grote afstand
tussen de twee betekent dat er in feite sprake is van
een dubbelsysteem met een bruine dwerg en een
sub-bruine dwerg (of planemo) in plaats van een
planetair stelsel.

De temperatuur van de planeet bedraagt ongeveer 1315 graden Celsius, ondanks het feit dat de planeet acht miljoen jaar oud is en veel verder afgekoeld zou moeten zijn. De botsing tussen twee planeten zou voldoende warmte geproduceerd kunnen hebben om de hoge temperatuur van 2M1207B te verklaren. Deze verklaring is minder onwaarschijnlijk dan het lijkt: ook enkele planeten in ons zonnestelsel zijn ooit wellicht met een andere planeet in botsing gekomen.

Zo vormt een botsing een mogelijke verklaring voor het feit dat bij Mercurius de mantel ontbreekt. Ook de retrograde rotatie van Venus (de planeet draait de “verkeerde kant” op) en de merkwaardige oriëntatie van Uranus (die omver gekegeld is) zijn wellicht het resultaat van een botsing met een andere planeet. Ook de aarde is wellicht ooit slachtoffer geweest van een planetaire verkeersbotsing, waarbij onze maan gevormd is.

De exoplaneet 2M1207B heeft een massa en diameter die vergelijkbaar zijn met die van Saturnus. De planeet bevindt zich op een afstand van 170 lichtjaar, in de richting van het sterrenbeeld Centaurus. De planeet is tien keer zwakker dan wat men aan de hand van zijn helderheid zou verwachten. De combinatie van zijn hoge temperatuur, relatief lage helderheid en jonge leeftijd betekent dat de botsing met een andere planeet voorlopig de enige verklaring is die astronomen kunnen bedenken.